خانه >> ایران >> معامله بزرگ ایران‌مال یا شست‌وشوی ۸۵ هزار میلیارد تومان پول کثیف

معامله بزرگ ایران‌مال یا شست‌وشوی ۸۵ هزار میلیارد تومان پول کثیف

آگهی مزایده «ایران‌مال» به قیمت پایه ۸۵ هزار میلیارد تومان منتشر شده است. بر اساس آمار بانک مرکزی ایران، این رقم معادل سه درصد کل پولی است که به اشکال مختلف در کشور وجود دارد. حداقل میزان سهام واگذاری هم ۱۰ درصد تعیین شده است. یعنی باید ۸۵۰۰ میلیارد تومان داشت تا برای خرید ده درصد سهام وارد رقابت شد. این معامله‌ای مشکوک است که بوی تند پول‌شویی از آن به مشام می‌رسد.


حتی نوشتن ۸۵ هزار میلیارد تومان کار آسانی نیست؛ آن هم به ریال. احتمالا صفحه‌‌بندهای روزانه برای جا دادن عبارت «۸۵۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ ریال» در یک سطر از ستون روزنامه به مشکل برمی‌خورند، اما صاحب‌اختیاران «بانک آینده» بدون هیچ مشکلی آگهی مزایده «ایران‌مال» را به قیمت پایه ۸۵ هزار میلیارد تومان منتشر کرده‌اند.

بحث فروش سهام ایران‌مال چند ماه پیش، در نیمه شهریورماه، مطرح شد. در آن زمان اطلاعیه‌ای در سایت بانک آینده منتشر شد که در آن گفته شده بود سهام شرکت توسعه بین‌الملل ایران‌مال در آینده نزدیک به بازار سرمایه عرضه می‌شود. اما کسی تصور نمی‌کرد صاحب این مجتمع بزرگ ناگهان ۱۰۰درصد سهام را یک‌جا واگذار کند. آن هم به بهای ۸۵هزار میلیارد تومان که در مقیاس اقتصاد ایران رقم بسیار بزرگی است.

۸۵ هزار میلیارد تومان یعنی چه؟

بر اساس آمارهای بانک مرکزی، حجم کل پول نقد و غیرنقد در کل ایران تا پایان تابستان امسال ۲۸۹۶ هزار میلیارد تومان است. با این حساب ۸۵ هزار میلیارد تومان معادل ۳درصد کل پولی است که در ایران به اشکال مختلف وجود دارد؛ از اسکناس گرفته تا موجودی نقد کارت‌های بانکی، موجودی همه حساب‌های جاری، حساب‌های پس‌انداز قرض‌الحسنه، سرمایه‌گذاری کوتاه مدت و بلندمدت تمام اشخاص حقیقی و حقوقی دولتی و غیردولتی. یعنی قیمت پایه ایران‌مال در مزایده بانک آینده حدود ۳درصد کل ریالی است که در ایران وجود دارد.

اگر ۸۵ هزار میلیارد تومان را به نسبت بودجه کل کشور مقایسه کنیم خواهیم دید این رقم معادل ۱۰ درصد کل بودجه عمومی دولت و حدود ۵ درصد کل بودجه یا گردش مالی پیش‌بینی شده همه بانک‌ها و شرکت‌ها و موسسات انتفاعی دولتی است.

اگر این رقم را به نسبت آخرین آمار از موجودی سرمایه کشور (سال ۹۸) مقایسه کنیم به این نتیجه خواهیم رسید که قیمت پایه ایران‌مال بین نیم تا یک درصد کل موجودی سرمایه کشور در سال ۹۸ است. یعنی اگر فرض کنیم ارزش موجودی سرمایه‌های کشاورزی، نفت و گاز، معدن، صنعت، انرژی، ساختمان، حمل و نقل، ارتباطات، مستغلات و سایر خدمات ۱۰۰ واحد باشد، دست کم نیم واحد آن قیمت پایه مالکیت «ایران‌مال» است.

این اعداد و ارقام حتی در مقیاس اقتصاد نابسامان ایران هم سرگیجه‌آور است، اما چه کسی می‌تواند از عهده تامین این پول بر‌اید؟

چه کسی قرار است ایران‌مال را بخرد؟

۸۵ هزار میلیارد تومان پولی نیست که تامین آن کار یک یا دو ابرسرمایه‌گذار باشد. طبق بند پنجم مزایده، حداقل میزان سهام واگذاری ۱۰ درصد است. یعنی در بهترین حالت باید کسی ۸۵۰۰ میلیارد تومان پول در اختیار داشته باشد تا بتواند از عهده خرید یک دهم سهام شرکت ایران‌مال بربیاید.

قطعا صف خریداران سهام ایران‌مال نه تنها طولانی نخواهد بود، بلکه ظن آن می‌رود که میان فروشنده و خریدار یا خریداران، از پیش، توافق‌هایی به دست آمده که در ازای جابه‌جایی حجم عظیمی از پول، مالکیت ایران‌مال روی کاغذ دست به دست شود.

شست‌وشوی ۸۵ هزار میلیارد تومان پول کثیف

معامله احتمالی ۸۵هزار میلیارد تومانی ایران‌مال بی‌تردید یک معامله مشکوک است. با این معامله ظاهرا بانک آینده بزرگ‌ترین سرمایه خود را نقد می‌کند و به این ترتیب از شر مشکلات بحران پولی بانکی خلاص می‌شود. خریدار هم ظاهرا صاحب یکی از بزرگ‌ترین مراکز تجاری جهان می‌شود که ممکن است در آینده یکی از پررونق‌ترین‌ها هم باشد.

موضوع احتمالا فراتر از یک خرید و فروش بزرگ است. پاک کردن رد ۸۵ هزار میلیارد تومان پول کثیف حتی در ایران هم کار آسانی نیست.

کسی درست نمی‌داند چقدر پول‌های غیرقانونی در ایران وجود دارد. ممکن است در حال حاضر پیگیری بین‌المللی رد این پول‌ها در ایران ممکن نباشد، اما همیشه احتمال آن وجود دارد که روزگاری برخی به دنبال رد پول‌هایی بروند که از راه‌های غیرقانونی – از قاچاق مواد مخدر گرفته تا تبهکاری و پول‌شویی در همه جای دنیا – سر در ایران آورده است؛ کشوری که بزرگ‌ترین و قدرتمندترین نهاد نظامی، سیاسی و امنیتی آن، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، همواره در مظان اتهام اقدامات غیرقانونی داخلی و بین‌المللی و پول‌شویی قرار داشته و دارد.

کافی است «برادران قاچاقچی» (لقبی که «محمود احمدی‌نژاد» رییس جمهوری پیشین ایران به سپاه پاسداران داده بود) تصمیم گرفته باشند ۸۵ هزار میلیارد تومان از پول‌های کثیف‌شان را پاک کنند. برای این کار محتمل است از طریق نمایندگان رسمی یا غیررسمی خود این پول را در یک معامله بزرگ وارد شبکه بانکی کنند. ۸۵ هزار میلیارد تومان به محض اینکه وارد سیستم بانکی شود، به سرعت از انجماد درمی‌آید و به هزاران وام و سپرده و سرمایه‌گذاری‌های خرد نزد هزارن فرد بی‌خبر و باخبر تبدیل می‌شود. این پول بعد از ورود به بانک پاک پاک است و می‌تواند بدون دردسر به هر کجا که خواست برود. به کار ساخت‌وساز سرمایه‌گذاری در ملک و املاک در ایران یا سایر کشور باید، به صورت سرمایه خرد وارد بازار بورس شود، یا حتی بدون دردسر از کشور خارج شود و با ارائه گواهی سپرده در بزرگ‌ترین بانک‌های دنیا سپرده‌گذاری شود.

در ایران از صاحبان بانفوذ پول‌های کثیف و غیرقانونی سوال و حسابرسی نمی‌شود. نهادهای امنیتی، خود، در مظان اتهام قرار دارند. وقت معامله کسی نیست که از خریدار بپرسد ۸۵ هزار میلیارد تومان را از کجا آورده است و رد آن را نشان دهد.

معامله با موفقیت تمام می‌شود و صاحبان پول‌های کثیف لباس‌های خاکی و چرک‌شان را می‌کنند و کت و شلوارهای تمیز و کفش‌های گران‌قیمت می‌پوشند. حالا آنها نه «برادران قاچاقچی» بلکه مالک یکی از پرزرق و برق‌ترین ساختمان‌های تجاری منطقه شده‌اند که ارزش افزوده آن روز به روز بیشتر می‌شود.

بعید نیست خریدار عمده ایران‌مال ۸۵ هزار میلیارد تومانی یکی – دو سال بعد بی‌سر و صدا سهام خود را به صورت تدریجی و خرد در بورس به خرده سرمایه‌گذاران واگذار کند و با پول‌هایی که حالا پاک‌ پاک شده‌اند، در قامت سرمایه‌گذر و فعال اقتصادی خوش‌پوش و پاک‌دست، برای بقیه داستان‌های جعلی از رمز و راز موفقیت خود تعریف کند.