خانه >> ایران >> عرضه وی‌پی‌ان حکومتی پس از فیلترینگ حکومتی

عرضه وی‌پی‌ان حکومتی پس از فیلترینگ حکومتی

به‌تازگی دبیر شورای عالی فضای مجازی از تهیه آیین‌نامه‌ای با همکاری دادستانی برای قانونمند کردن استفاده از وی‌پی‌ان در کشور خبر داده است.

«ابوالحسن فیروزآبادی» اعلام کرده است که بر اساس این آیین‌نامه، اپراتورهای فروش وی‌پی‌ان شکل خواهند گرفت تا اقتصاد فروش وی‌پی‌ان در کشور سامان بگیرد. این در حالی است که مدتی پیش بحث مافیای فروش فیلترشکن و وی‌پی‌ان از سوی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در مجلس شورای اسلامی مطرح شد که جنجال زیادی در شبکه‌های اجتماعی ایجاد کرد.

سازندگان فیلترشکن سایفون پیش‌تر اعلام کرده بودند که ایران پیشرفته‌ترین سیستم فیلترینگ اینترنت را در دنیا دارد؛ در حال حاضر، بسیاری از شهروندان ایرانی برای دسترسی به پیام‌رسان تلگرام، شبکه‌های اجتماعی مانند توییتر و فیسبوک یا وب‌سایت‌های خبری از فیلترشکن یا وی‌پی‌ان استفاده می‌کنند. بسیاری از این فیلترشکن‌ها نیز در ماه‌های اخیر دچار مشکل شده‌اند و بسیاری ازکارافتاده‌اند، همین امر باعث شد تا اغلب شهروندان به خرید وی‌پی‌ان روی بیاورند. وی‌پی‌ان‌هایی که معمولا با جست‌وجو در گوگل پیدا می‌شوند و در برخی موارد در وب‌سایت‌های داخلی نیز فروش آن‌ها تبلیغ می‌شود. حتی این روزها در فروشگاه‌ها و مغازه‌های محلی نیز وی‌پی‌ان فروخته می‌شود.

 

نمونه تصویر کارت وی‌پی‌ان اشتراکی که این روزها در مغازه‌های ایرانی فروخته می‌شود

به‌طورمعمول، خریدار یا درواقع کاربر از همه‌جا بی‌خبر وارد سایت‌های خرید وی‌پی‌ان شده و با اتصال به درگاه یکی از بانک‌ها، هزینه خرید آن را برای مدتی پرداخت می‌کند و سپس استفاده از وی‌پی‌ان آغاز می‌شود.

وی‌پی‌ان‌هایی که در حال حاضر به کاربران کمک می‌کنند تا فیلترینگی را دور بزنند که شورای عالی فضای مجازی، قوه قضاییه و وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات در مسدود کردن آن‌ها شریک‌اند.

در این میان، نکته جالب اینجاست که تمام اقدامات مرتبط با فیلترینگ و امکان دور زدن آن در داخل ایران رخ می‌دهد. نکته‌ای که شاید برای بسیاری سوال باشد که چطور ممکن است که یک سایت بتواند با دسترسی به درگاه‌های بانکی داخل ایران، محصولی را به فروش برساند که یکی از موارد اتهامی در قانون اساسی جمهوری اسلامی بوده و در تمام این مدت نیز با مشکلی روبه‌رو نشود؟ موضوعی جنجالی که چندی پیش درباره مافیای فروش فیلترشکن و ویپیان در ایران نیز مطرح شد. باید یادآور شد که درواقع زیرساخت ارتباطی کشور و سیستم بانکی ازجمله بخش‌های اصلی هستند که در جریان ماجرای تجارت فروش وی‌پی‌ان به‌صورت مستقیم قرار دارند و به همین واسطه، نهادهای نظارتی و سازمان‌های اطلاعاتی نیز به مشخصات افراد و گروه‌هایی که مبادرت به خریدوفروش فیلترشکن یا وی‌پی‌ان می‌‌کنند، دسترسی دارند.

حال‌آنکه روز گذشته، دبیر شورای عالی فضای مجازی درباره طرح قانونمند کردن فروش وی‌پی‌ان گفته است که این طرح از گذشته مطرح بوده و برخلاف تصور برخی افراد، شکست نخورده بلکه صرفا تاکنون اجرا نشده است. او گفته است که امروز با همکاری دادستانی آیین‌نامه‌ای در این زمینه تهیه‌شده که امیدواریم این بار با توجه به اقتصاد بزرگی که فروش این سرویس در کشور ایجاد کرده و با توجه به مسوولیت‌پذیری که از سمت دادستانی و وزارت ارتباطات شاهد آن هستیم، اپراتورهای فروش وی‌پی‌ان در کشور شکل بگیرد و فروش این سرویس در کشور قانونمند شود.

فیروزآبادی گفته است که باید فروش وی‌پی‌ان در کشور نظم بگیرد و از طریق اپراتورهایی خاص عرضه شود تا افراد و سازمان بتوانند در صورت نیاز از وی‌پی‌ان استفاده کنند. او اعلام کرده که نظر شورای عالی فضای مجازی با وزارت ارتباطات درباره فیلترینگ و طبقه‌بندی سطح دسترسی‌ها همسو شده و به همین دلیل دسترسی به اطلاعات برای افراد متفاوت خواهد بود.

این در حالی است که جمهوری اسلامی در سال‌های اخیر به‌ویژه پس از روی کار آمدن دولت «حسن روحانی» و انتخاب «محمدجواد آذری جهرمی» به‌عنوان وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، به روند شکل‌گیری شبکه ملی اطلاعات سرعت بخشیده تا بتواند هرچه بیشتر دسترسی مردم را به اینترنت آزاد محدود کند. هم‌زمان قطعی‌های اینترنت، مقدمات تبدیل‌شدن اینترنت ایران به وضعیت اینترنت در کره شمالی را رقم خواهد زد.

در حال حاضر در کشور ایران، استفاده از فیلترشکن و وی‌پی‌ان به لحاظ قانونی جرم تلقی نمی‌شود؛ اما می‌توان پیش‌بینی کرد که پس از راه‌اندازی و عرضه وی‌پی‌ان‌های قانونی از سوی حکومت، ممکن است استفاده از وی‌پی‌ان‌های امن و عمومی خارجی که در حال حاضر شهروندان از آن‌ها استفاده می‌کنند، جرم‌انگاری شود و از طرف دیگر، بیش از گذشته، دسترسی به وی‌پی‌ان‌های غیرحکومتی محدودتر شود.

درنهایت به نظر می‌رسد آنچه در آینده اینترنت ایران رقم خواهد خورد، شکل‌گیری دسترسی محدود و طبقه‌بندی‌شده افراد و گروه‌ها به اینترنت با استفاده از جایگاه اجتماعی و قدرت سیاسی آن‌ها است تا سیستم بتواند نهایت کنترل را بر مردم داشته باشد. از سوی دیگر، همین کاربران که به یکی از کم‌سرعت‌ترین و محدودترین اینترنت‌ها در دنیا دسترسی دارند، تمامی حرکاتشان زیر ذره‌بینی خواهد بود که با در اختیار گرفتن وی‌پی‌ان‌های داخلی و قانونی جمهوری اسلامی نیز قابل‌کنترل می‌شود.
ایران وایر